Ev satılırsa kira sözleşmesi biter mi?
Hayır; kiralanan, sözleşme kurulduktan sonra herhangi bir sebeple el değiştirirse yeni malik kira sözleşmesinin tarafı olur (Türk Borçlar Kanunu md. 310). Süre, kira bedeli ve diğer şartlar olduğu gibi devam eder; satış tek başına sözleşmeyi bitirmez.
Ev sahibinin "ev satıldı, çıkmalısın" demesi tek başına geçerli bir fesih sebebi değildir. Evden çıkmak ya da çıkarılmak için aşağıdaki özel yollardan birinin yürütülmesi gerekir.
Yeni malik beni evden çıkarabilir mi?
Evi sonradan edinen kişi, evi kendisi, eşi, altsoyu, üstsoyu ya da kanunen bakmakla yükümlü olduğu kişiler için konut ya da işyeri olarak kullanma zorunluluğu varsa, sözleşmeyi dava yoluyla sona erdirebilir. Bunun şartları kanunda şöyle sayılır (md. 351):
- Edinme tarihinden başlayarak bir ay içinde durumu kiracıya yazılı olarak bildirmek,
- Sözleşmeyi bildirimden altı ay sonra açacağı bir davayla sona erdirmek.
Yeni malik dilerse bu hakkını, sözleşme süresinin bitiminden başlayarak bir ay içinde açacağı dava yoluyla da kullanabilir. Her iki yolda da tahliyeye karar verecek olan mahkemedir; yeni malik seni kendiliğinden çıkaramaz.
Ev sahibinin kendi ihtiyacı nedeniyle tahliye davası açması ayrı bir yoldur; bunun şartlarını tahliye taahhütnamesi ve kiracı tahliyesi rehberinde anlattık.
Satıştan sonra kirayı kime ödemeli, depozito kimde kalır?
Kanun yeni malikin sözleşmenin tarafı olacağını söyler (md. 310); bu yüzden satıştan sonra kira alacağını isteyen taraf yeni maliktir. Karışıklık yaşamamak için hem eski hem yeni maliklerden, kirayı hangi IBAN'a ve hangi tarihten itibaren ödeyeceğini yazılı olarak bildirmesini iste. Banka dekontlarını sakla.
Depozitonun satış sırasında yeni malike devredilip devredilmediğini de yazılı olarak netleştir; depozito hakkını depozitonun geri alınması rehberinde ayrıntılı bulabilirsin.
Kira sözleşmesi tapuda şerhli ise ne değişir?
Taşınmaz kiralarında sözleşmeyle kiracılık hakkının tapu siciline şerhi kararlaştırılabilir (md. 312). Şerh, kiracılık hakkının üçüncü kişilere de görünür olmasını sağlar. Evi alacak kişi tapu kaydına bakınca kiracı olduğunu görür.
Şerh konusunda sözleşmede bir hüküm varsa ev sahibinden bunu yerine getirmesini iste; hüküm yoksa yeni sözleşme ya da ek protokol ile kararlaştırılabilir.
Satış ve tahliye tehdidiyle karşılaşırsan ne yapmalısın?
- Hemen evi bırakma. Satış tek başına tahliye sebebi değildir; sana imzalatılmak istenen "tahliye taahhüdü" gibi belgeleri okumadan imzalama.
- Bildirimin tarihine bak. Yeni malik ihtiyaç nedeniyle tahliye isteyecekse edinme tarihinden başlayarak bir ay içinde yazılı bildirim yapması gerekir; bildirimin sana ulaştığı tarihi gösteren zarfı ya da tebligat belgesini sakla.
- Kirayı yatırmaya devam et. Kira ödememek ayrı bir fesih sebebi doğurur; kira ödenmezse ne olur rehberinde ihtar ve icra yolunu anlattık.
- Hukuki destek al. Bildirim ya da dava evrakı geldiğinde süreleri kaçırmamak için bir avukata danış.
Süre bitmeden evden çıkmak istersen kiracının erken çıkışı rehberine bak.