BütçoTaşınmanın gerçek maliyeti
Kiralık bir eve taşınan biri çoğu zaman yalnızca nakliye fiyatını araştırır. Oysa yeni evin anahtarını almadan önce ödenen ilk kira, depozito ve emlakçı hizmet bedeli tek başına birkaç aylık kira eder. Üstüne nakliye, abonelikler, montaj ve eksik eşyalar eklenir. Bu yüzden taşınma kararını verirken tek bir soruya cevap aramak gerekir: bu taşınma, cebimden bugün ne kadar para çıkaracak?
Kalem kalem taşınma masrafları
| Kalem | Ne zaman ödenir? | Not |
|---|---|---|
| İlk kira | Sözleşmede | Genellikle peşin |
| Depozito (güvence bedeli) | Sözleşmede | Çıkışta geri alınır |
| Emlakçı hizmet bedeli | Sözleşmede | Yaygın uygulama bir aylık kira ve KDV |
| Nakliye | Taşınma günü | Eşya, kat, mesafe ve tarihe göre değişir |
| Abonelikler | İlk hafta | Elektrik, su, doğalgaz güvence bedeli ve açılış ücreti |
| İnternet nakli | İlk hafta | Altyapı yoksa taahhüt cayma bedeli çıkabilir |
| Montaj ve tadilat | İlk ay | Klima, kombi, perde, avize, boya, kilit değişimi |
| Eksik eşya | İlk ay | Perde, halı, dolap içi düzen, temel temizlik malzemesi |
Eski evin tarafında da iki kalem unutulur: çıkışta yapılan boya ve temizlik ile son dönem faturaları. Eski aboneliklerini kapatırken son endeks okumasını yaptırmayı ve ödediğin güvence bedelinin iadesini sormayı unutma.
Örnek hesap: kirası 20.000 ₺ olan bir eve taşınmak
- İlk kira: 20.000 ₺
- Depozito (iki aylık kira): 40.000 ₺
- Emlakçı hizmet bedeli (bir aylık kira ve %20 KDV): 24.000 ₺
- Nakliye: 15.000 ₺
- Abonelikler, internet ve montaj: 8.000 ₺
- Perde ve eksik eşyalar: 10.000 ₺
taşınma bütçesi = ilk kira + depozito + komisyon + nakliye + kurulum + %10 tampon
Toplam 117.000 ₺, %10 tamponla yaklaşık 129.000 ₺ eder; aylık kiranın 6 katından fazla. Bunun 40.000 ₺'lik kısmı depozitodur ve çıkışta geri alınacak bir alacaktır, ama bugün cebinden çıkar. Rakamlar yalnızca örnektir; şehir, eşya miktarı ve pazarlık sonucu belirgin şekilde değiştirir. Kira artışının yeni evde nasıl hesaplanacağını kira artış oranı rehberinde bulabilirsin.
Depozito hakkında bilinmesi gerekenler
Türk Borçlar Kanunu'na göre konut kiralarında güvence bedeli üç aylık kirayı aşamaz. Güvence para olarak verildiyse kiracının adına, kiraya verenin onayı olmadan çekilemeyecek bir vadeli hesaba yatırılması öngörülür. Uygulamada depozito çoğu zaman elden ya da havaleyle verilir; bu durumda en azından ödemeyi banka üzerinden yap ve sözleşmeye tutarı açıkça yazdır.
Çıkışta depozitonun eksiksiz dönmesi için eve girdiğin gün evin her odasını tarihli fotoğraf ve videoyla kaydet, var olan kusurları sözleşmeye ya da ek bir tutanağa yazdır. Ayrıntılar ve güncel mevzuat için gerekirse bir hukukçuya danış.
Nakliye fiyatını ne belirler, nasıl düşürülür?
Evden eve nakliyat fiyatını belirleyen başlıca unsurlar eşya hacmi (1+1, 2+1, 3+1), binaların katı ve asansör durumu, dış cephe asansörü gerekip gerekmediği, mesafe, ambalaj hizmeti ve taşınma tarihidir. Ay sonları, hafta sonları ve okul tatili dönemi en yoğun zamandır; mümkünse ay ortasında ve hafta içinde taşınmak pazarlık payını artırır.
- En az üç yazılı teklif al. Fiyatı telefonda değil, eşyayı yerinde gören bir ekspertizle belirlet.
- Belgeleri sor. Evden eve taşımacılık için gerekli yetki belgesi (K3) ve nakliyat sigortası olup olmadığını öğren; kırılan ya da kaybolan eşyanın nasıl karşılanacağını sözleşmeye yazdır.
- Taşınmadan önce ayıkla. Kullanmadığın eşyayı satmak ya da bağışlamak hem hacmi hem fiyatı düşürür, üstüne küçük bir gelir getirir.
- Kendi yapabileceklerini ayır. Kitap, kıyafet ve kırılmayan eşyaları kendin paketlemek ambalaj ücretini azaltır.
Taşınma kontrol listesi
- Bir ay önce: Taşınma bütçesini çıkar, nakliye tekliflerini topla, eski ev sahibine yazılı bildirim sürelerini kontrol et.
- İki hafta önce: İnternet naklini başlat, yeni evde elektrik, su ve doğalgaz aboneliği için randevu al.
- Taşınma günü: Eski ve yeni evde sayaçların fotoğrafını çek, eşya listesini nakliye ekibiyle birlikte kontrol et.
- İlk hafta: Adres değişikliğini e-Devlet üzerinden bildir; banka, kargo, sigorta ve işyerindeki adresini güncelle. Konut ve DASK poliçen varsa yeni adrese taşı (sigorta primlerini bütçeye yerleştirmek).
- İlk ay: Yeni evin fatura ve aidatını düzenli ödemelerine ekle; kış yaklaşıyorsa kombi bakımını yaptır (doğalgaz faturası nasıl düşürülür).
Taşınma parasını nereden bulmalı?
Taşınmayı kredi kartına ya da KMH'ye yüklemek, zaten pahalı olan bir ayı aylarca süren faize çevirebilir. Planlı bir taşınmada en sağlıklı yol, tarihi belli bir birikim hedefi açıp her ay pay ayırmaktır. Kısa sürede taşınmak zorundaysan depozitoyu ve komisyonu nakitten, nakliyeyi gerekiyorsa az taksitle karşılamak borç yükünü sınırlar. Ev almayı da düşünüyorsan hesabın bütünü için ev almak mı kira mı rehberine bakabilirsin.