BütçoAlkollü araç kullanma cezası ne kadar?
Hususi otomobilde 0,50 promilin üzerinde alkollü yakalanan sürücüye kanun metnine göre 25.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır (Karayolları Trafik Kanunu md. 48). Fiil ayrıca bir suç oluştursa bile bu idari yaptırım uygulanır.
Tutarla ilgili önemli bir not: Trafik Kanunu'ndaki mutlak ceza tutarları her takvim yılı başında vergi usul kanunundaki yeniden değerleme oranında artırılır (Ek md. 3). Bu rehberdeki rakamlar kanun metninde yazan tutarlardır; yakalandığın yılda tahsil edilen tutarı Emniyet Genel Müdürlüğü'nün güncel duyurusundan kontrol et. Oranın nasıl çalıştığı için yeniden değerleme oranı rehberine bak.
Promil sınırı kaç, her araçta aynı mı?
Hususi otomobil sürücüleri için sınır 0,50 promildir; hususi otomobil dışındaki araçlarda (örneğin ticari araç, motosiklet) sınır daha düşüktür ve 0,20 promilin üzerinde alkol yaptırım doğurur. Kanun, hususi otomobil dışındaki araçlar için promil alt sınırını 0,21 olarak uygulatır (md. 48).
| Araç türü | Yaptırım başlayan sınır |
|---|---|
| Hususi otomobil | 0,50 promilin üzerinde |
| Diğer araçlar (hususi otomobil dışındakiler) | 0,20 promilin üzerinde (alt sınır 0,21) |
Alkolün kandaki miktarını kolluk teknik cihaz ya da test kitiyle ölçer. Hangi cihazın kullanılacağı ve usul yönetmelikle belirlenir (md. 48).
Aynı kişi tekrar yakalanırsa ne olur?
Alkollü araç kullanma nedeniyle ehliyeti geri alınan kişi son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde tekrar yakalanırsa kanun metnine göre ikinci seferde 50.000 TL idari para cezası ve iki yıl ehliyet geri alma, üç ve daha fazla seferde 150.000 TL ve her seferinde beşer yıl ehliyet geri alma uygulanır (md. 48).
| Beş yıl içinde | İdari para cezası (kanun metni) | Ehliyet geri alma |
|---|---|---|
| İlk ihlal | 25.000 TL | 6 ay |
| İkinci ihlal | 50.000 TL | 2 yıl |
| Üç ve daha fazla ihlal | 150.000 TL | Her seferinde 5 yıl |
Ehliyetin başka bir nedenle geçici geri alınmış olması hâlinde bu süreler geçici alma süresinin bitiminde başlar. Beş yıl içinde ehliyeti ikinci kez geri alınan sürücü, Sağlık Bakanlığı'nca yapılan sürücü davranışlarını geliştirme eğitimine; üç ya da daha fazla kez geri alınan sürücü ise psiko-teknik değerlendirmeye ve psikiyatri uzmanının muayenesine tabi tutulur (md. 48).
1,00 promil üstü ve kaza hâlinde ceza hukuku yaptırımı var mı?
1,00 promilin üzerinde alkollü olduğu tespit edilen sürücüye idari yaptırımlara ek olarak Türk Ceza Kanunu md. 179/3 de uygulanır. Bu hüküm, alkol etkisiyle emniyetli şekilde araç kullanamayacak hâlde olmasına rağmen araç kullanan kişiye altı aydan iki yıla kadar hapis cezası öngörür (TCK md. 179/3).
Hususi otomobilde 0,50, diğer araçlarda 0,20 promilin üzerinde alkollü olan sürücü trafik kazasına sebep olursa, ayrıca Türk Ceza Kanunu'nun ilgili hükümleri uygulanır (KTK md. 48). Yaralanmalı ya da ölümlü kazaya veya kollukça müdahil olunan maddi hasarlı kazaya karışan sürücünün muayeneye tabi tutulması zorunludur. Kazanın tazminat ve sigorta boyutu için trafik kazası masrafı rehberine bak.
Ölçüme itiraz edersen ya da ölçüm yaptırmazsan ne olur?
Alkol ya da uyuşturucu ölçümü yaptırmayan sürücüye kanun metnine göre 150.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi beş yıl süreyle geri alınır. Yani ölçümden kaçınmak ilk ihlalin cezasından ağırdır (md. 48).
Teknik cihazla yapılan ölçüme itiraz edebilirsin: itiraz eden ya da cihazla ölçüme izin vermeyen sürücü en yakın adli tıp kurumuna, adli tabipliğe veya Sağlık Bakanlığı'na bağlı sağlık kuruluşuna götürülür; alkolün tespiti için kan, tükürük veya idrar gibi örnek alınır (md. 48). İdari para cezasına itiraz usulü ve süresi için idari para cezasına itiraz rehberine bak.
Ehliyetini geri almak için ne gerekir?
Geri alınan sürücü belgesi, hakkında bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamı tahsil edilmeden iade edilmez (md. 48). Yani süre dolsa bile ceza borcunu ödemeden belgeni alamazsın; borcu bu yüzden gecikmeden ödemek ya da itiraz sürecini doğru yönetmek önemlidir.
Yük ve yolcu taşımacılığı yapılan araçları kullanan sürücülerde, son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde alkol sınırı ihlali ya da ölçüm yaptırmama toplamda üç kez yapılırsa sürücü belgesi iptal edilir; yeniden belge almak için sürücü kursuna devam etme, sınavlarda başarılı olma ve psiko-teknik değerlendirme gibi şartlar aranır (md. 48). Mesleği sürücülük olan biri için bu, doğrudan gelir kaybı demektir.
Bu cezaların sigortana etkisi için kasko ve trafik sigortası farkı rehberine de göz at.