İçerik üreticisi istisnası nedir?
Gelir Vergisi Kanunu'nun 20/B maddesi, sosyal içerik üreticiliği ve mobil uygulama geliştiriciliği kazançları için bir istisna tanır. İnternette video, ses, yazı ya da görsel içerik yayınlayıp reklam, abonelik, bağış ya da platform payı gibi yollarla kazanç elde edenler ve App Store, Google Play gibi mağazalarda uygulama satanlar bu kapsama girer. YouTube, Instagram, TikTok, Twitch gibi platformlardan gelen ödemeler tipik örneklerdir.
İstisnanın özü şudur: Kazanç, bu iş için açılmış özel bir banka hesabına gelir, banka her girişte gelir vergisini peşin keser ve yıllık tutar sınırı aşılmadıkça başka bir vergi ödemez, beyanname vermezsin.
Nasıl yararlanılır? İstisna hesabı
- Vergi dairesine başvur: Faaliyete başladığını vergi dairesine bildirip kaydını istisna kapsamında açtırırsın. Ayrıca şahıs şirketi kurman gerekmez.
- Bankada istisna hesabı aç: Türkiye'deki bir bankada bu faaliyete özel hesap açılır. Hesabın içerik üreticiliği istisnası için açıldığını bankaya belirtmen gerekir.
- Ödemeleri bu hesaba yönlendir: Platformların ödeme ayarlarında bu hesabı tanımlarsın. Başka bir hesaba gelen kazanç istisnadan yararlanmaz.
Adımların güncel ayrıntıları için Gelir İdaresi'nin rehberlerine bak ya da bir mali müşavire danış; bankalar da hesap açarken istedikleri belgeleri söyler.
%15 stopaj: Elinde ne kalır?
Banka, istisna hesabına gelen her tutardan %15 gelir vergisi keser (stopaj ya da tevkifat) ve vergi dairesine yatırır. Sınır aşılmadıkça bu kesinti nihai vergidir.
net gelir = hesaba gelen tutar × 0,85
Ayda 1.000 dolar reklam geliri elde eden ve doların 40 ₺ olduğu bir ay düşün (kur örnektir):
| Aylık | Yıllık | |
|---|---|---|
| Hesaba gelen | 40.000 ₺ | 480.000 ₺ |
| %15 stopaj | 6.000 ₺ | 72.000 ₺ |
| Net kalan | 34.000 ₺ | 408.000 ₺ |
İstisnadan yararlananlar kamera, mikrofon, bilgisayar gibi giderleri kazançtan düşemez; vergi, giderler çıkmadan brüt tutar üzerinden alınır.
Yıllık sınır aşılırsa ne olur?
İstisna sınırsız değildir. Bir takvim yılında istisna hesabına gelen kazanç, Gelir Vergisi Kanunu'ndaki tarifenin dördüncü gelir diliminin tutarını aşarsa, o yılın kazancının tamamı için yıllık beyanname verilir ve normal tarifeden vergi hesaplanır. Yıl içinde kesilen %15, hesaplanan vergiden düşülür. Dilim tutarları her yıl güncellenir; güncel rakamı Gelir İdaresi'nin yayımladığı tarifeden kontrol et.
Kazancın sınıra yaklaşıyorsa ya da giderlerin yüksekse, normal ticari kazanç mükellefi olmak daha avantajlı olabilir. Bu karşılaştırmayı bir mali müşavirle yap.
Sponsorluk, reklam anlaşmaları ve bağışlar
Platformun dışında, bir markayla doğrudan yapılan reklam ve sponsorluk anlaşmalarında firmalar çoğu zaman fatura ya da serbest meslek makbuzu ister. Bu tür ödemelerin istisna kapsamında işlem görüp görmeyeceği anlaşmanın şekline bağlıdır; belge düzenlemen gerekiyorsa ayrı bir mükellefiyet gerekebilir. Anlaşmayı imzalamadan önce ödemenin nasıl yapılacağını ve hangi belgenin isteneceğini netleştir.
Bağış, süper sohbet, abonelik ve canlı yayın hediyeleri platform üzerinden ödendiğinde genellikle platform gelirinin bir parçası olarak istisna hesabına gelir.
29 yaşından küçüksen: genç girişimci istisnası
İlk kez ticari faaliyete başlayan ve 29 yaşını doldurmamış olanlar için Gelir Vergisi Kanunu'nun 20. maddesinde ayrı bir genç girişimci istisnası vardır: Belirli şartlarla üç yıl boyunca, yıllık asgari ücret tutarına kadar olan kazanç vergiden istisnadır ve ilk yıl Bağ-Kur primine destek sağlanabilir. Bu yol, şahıs şirketi kurup giderlerini düşmek isteyen genç üreticiler için 20/B istisnasına alternatif olabilir. Şartları başvurudan önce vergi dairesiyle teyit et.
Dolar gelirle bütçe yapmak
İçerik geliri hem dalgalı hem de çoğu zaman döviz cinsindendir. Bütçeyi sağlam kurmak için:
- Net tutarla planla: Brüt kazancı değil, %15 kesildikten sonra hesaba geçen tutarı gelir say.
- Ortalama al: Reklam gelirleri Ocak'ta düşer, yıl sonunda yükselir. Son 6 ile 12 ayın ortalamasını esas al; iyi ayların fazlasını zayıf aylar için ayır.
- Ödeme gecikmesini hesaba kat: Platformlar bir ayın kazancını genellikle ertesi ay öder ve belirli bir alt tutara ulaşmadan ödeme yapmaz.
- Kuru izle: Döviz gelirinin bir kısmını dövizde tutmak kur riskini dengeler; döviz birikimi rehberi ortalama maliyet takibini anlatır.
Düzensiz gelirle aylık plan kurmak için freelance ve düzensiz gelir rehberine bakabilirsin.