BütçoYemekten kıl ya da böcek çıkarsa ne isteyebilirsin?
Yemekten yabancı madde çıkması ayıplı hizmettir; yeni bir tabak, ayıp oranında indirim ya da o tabağın ücretini ödememe (sözleşmeden dönme) haklarından birini seçebilirsin. Bu seçimlik haklar 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 15. maddesindedir ve hangisini kullanacağına sen karar verirsin.
| Seçimlik hak | Restoranda karşılığı |
|---|---|
| Hizmetin yeniden görülmesi | Aynı yemeğin yenisinin hazırlanması |
| Ayıp oranında bedel indirimi | Hesaptan uygun bir indirim yapılması |
| Sözleşmeden dönme | O yemeğin ücretinin hesaptan çıkarılması ya da iadesi |
Bu hakların kullanılmasından doğan masrafları işletme karşılar. Sözleşmeden dönmeyi ya da indirimi seçtiysen ödediğin bedel ya da indirim tutarı sana derhâl iade edilmelidir. Seçimlik haklarla birlikte, zarar gördüysen Türk Borçlar Kanunu'na göre tazminat da isteyebilirsin.
Masada ne yapmalısın?
Tartışmadan önce kanıtı koru: yabancı maddeyi tabağın içindeyken fotoğrafla ve videoya al, sonra garsonu ya da müdürü çağır. Tabak mutfağa geri gittikten sonra iddianı ispat etmek zorlaşır.
- Fotoğraf ve video çek: Yabancı madde, tabak ve masa numarası aynı karede görünsün.
- Seçimini açıkça söyle: Yenisini mi, indirimi mi, yoksa o yemeğin hesaptan çıkarılmasını mı istediğini net söyle.
- Hesabı belgele: Anlaşamazsan tartışmayı büyütme; hesabı öde, mutlaka fiş ya da fatura al ve kartla ödediysen ekstreni sakla. Parayı sonra resmî yoldan geri isteyebilirsin.
- Tanık bilgisi al: Masadaki arkadaşlarının ad ve telefonlarını not et.
Hesapta adını bilmediğin bir servis ya da kuver kalemi görürsen bunun ayrı bir kuralı vardır; servis ücreti ve kuver ücreti rehberinde anlattık.
Gıda zehirlenmesi yaşarsan ne yapmalısın?
Önce sağlığın: belirtiler başlayınca bir sağlık kuruluşuna başvur ve doktora ne yediğini, nerede ve ne zaman yediğini söyle. Muayene kaydı, tahlil sonucu ve epikriz, zehirlenmenin o yemekten kaynaklandığını göstermek için en güçlü belgendir.
- Aynı yemeği yiyen başka kişiler de hastalandıysa bunu not et; birden fazla kişinin aynı anda hastalanması bağlantıyı güçlendirir.
- Paket sipariş ettiysen yemeğin kalanını ve ambalajını atma, buzdolabında sakla; inceleme gerekebilir.
- Fiş, sipariş ekranı, kart ekstresi ve ilaç faturalarını tek bir yerde topla.
Paket servis siparişinde yemeği hazırlayan restoran ile sipariş uygulaması farklı şirketlerdir. Uygulamanın şikâyet kanalına da yaz, ama resmî başvurularda yemeği hazırlayan işletmenin unvanını ve adresini fişten ya da faturadan doğru al.
ALO 174'e şikâyet ne işe yarar?
ALO 174 Gıda Hattı, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın gıda şikâyet hattıdır; şikâyet, işletmenin gıda güvenliği yönünden denetlenmesini sağlar, ama sana para iadesi ya da tazminat ödetmez. Para için tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvurman gerekir.
Şikâyeti 7 gün 24 saat 174'ü arayarak, 0 501 174 0 174 numaralı WhatsApp hattından ya da alo174.gov.tr üzerinden yapabilirsin. İşletmenin adını, adresini, olayın tarihini ve fotoğrafları ver; şikâyetinin sonucunu T.C. kimlik numaranla aynı adresten takip edebilirsin.
Bakanlık, taklit ya da tağşiş yaptığı ve sağlığı tehlikeye düşürdüğü tespit edilen ürünleri kamuoyuna duyurur. Bu listenin nasıl okunduğunu hileli zeytinyağı rehberinde anlattık.
Parayı ve tazminatı nasıl geri alırsın?
Restoran ödediğin bedeli iade etmez ya da tazminat ödemezse uyuşmazlığın değeri parasal sınırın altındaysa tüketici hakem heyetine, üstündeyse arabulucuya ve anlaşma olmazsa tüketici mahkemesine başvurursun. Hakem heyeti başvurusu ücretsizdir ve e-Devlet üzerinden yapılır.
| Ne istiyorsun? | Nereye? | Not |
|---|---|---|
| İşletmenin denetlenmesi | ALO 174 Gıda Hattı | Para iadesi sağlamaz |
| Yemek ücretinin iadesi, hastane ve ilaç masrafı | Tüketici hakem heyeti | Parasal sınırın altındaki talepler için, ücretsiz |
| Sınırı aşan tazminat, manevi tazminat | Arabulucu, sonra tüketici mahkemesi | Arabulucuya başvurmak dava şartıdır (6502 md. 73/A) |
2026 yılı parasal sınırını ve başvurunun adım adım nasıl yapıldığını tüketici hakem heyeti rehberinde anlattık. Talebine hastane, ilaç ve ulaşım fişlerini, çalışamadığın günler için de raporunu ekle.
Ne kadar sürede başvurmalısın?
Ayıplı hizmetten doğan haklar, hizmetin verildiği tarihten itibaren iki yıl içinde zamanaşımına uğrar (6502 md. 16). Ayıp ağır kusur ya da hile ile gizlendiyse bu süre uygulanmaz.
Kanuni süre uzun olsa da beklemek pratikte kaybettirir: fotoğrafların, tanıkların ve sağlık kayıtlarının olayın hemen ardından toplanması gerekir. Zehirlenme şikâyetini ALO 174'e aynı gün, para talebini de belgelerini topladıktan sonra birkaç hafta içinde yapmak en sağlam yoldur.