Hesap işletim ücreti nedir, alınması yasak mı?
Hesap işletim ücreti, bankanın bir mevduat ya da katılım hesabını açık ve işler tutmak için yıllık ya da aylık kestiği bedeldir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın yönetmeliğine göre bankalar, hesap açılışı ve işletimi, hesabın işletime hazır bulundurulması, saklama hizmeti ve bilgi işlem sistemi yatırımları kapsamında tüketiciden ücret alamaz.
Buna rağmen bazı hesaplardan yıllık bir işletim ücreti kesildiğini görebilirsin; bu genellikle yönetmeliğe aykırı bir uygulamadır ya da hesaba tanımlı ayrı bir üründen (örneğin ek bir sigorta ya da bildirim paketinden) kaynaklanır. İkisini ayırt etmek için ekstrede ücretin adına ve neyle ilişkilendirildiğine bakmak gerekir; bunun için hesap özetindeki diğer banka ücretlerini de gözden geçirmek faydalı olur.
Hangi işlemler kesin olarak ücretsiz olmalı?
- Mevduat ya da katılım hesabının açılması
- Hesabın olağan işletimi ve işletime hazır bulundurulması
- Hesaptaki paranın saklanması hizmeti
- Bu işlemler için gereken bilgi işlem sistemi yatırımları
Bu liste, yönetmeliğin doğrudan ücretlendirmeyi yasakladığı kalemlerdir. Kredi kartı yıllık üyelik ücreti bunun dışında ayrı bir kalemdir ve kendi kuralına tabidir.
Ücret zaten kesilmişse ve tahsil edilemezse ne olur?
Banka bir ücreti tahsil edemezse (örneğin hesapta yeterli bakiye yoksa), bu ücreti en fazla tahakkuk tarihinden itibaren 12 ay bekletebilir. Bu süre içinde ücret için ayrıca bir tahsilat girişiminde bulunulamaz; 12 ay dolduğunda tahsil edilemeyen ücret iptal edilir.
Kesilen ücreti nasıl geri alırsın?
- Önce bankaya yaz: şube, çağrı merkezi ya da mobil uygulama üzerinden, hangi tarihte hangi tutarın hangi işlem için kesildiğini belirterek iade talep et.
- Bankanın cevabını bekle: banka makul bir süre içinde yazılı cevap vermek zorundadır; olumsuz cevap ya da cevapsızlık halinde üst mercie geçebilirsin.
- Tüketici hakem heyetine ya da mahkemeye başvur: banka ücreti iade etmezse bir sonraki adım budur.
İtiraz nereye yapılır: hakem heyeti mi, mahkeme mi?
Uyuşmazlığın tutarı, her yıl yeniden belirlenen parasal sınırın altındaysa il ya da ilçe Tüketici Hakem Heyeti'ne başvurmak zorunludur; bu sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda doğrudan Tüketici Mahkemesi'ne gidilir. 2026 için bu sınır 186.000 ₺'dir. Hakem heyeti başvurusu e-Devlet üzerinden ücretsiz yapılabilir ve genellikle mahkemeden daha hızlı sonuçlanır.
Hangi ücretler bu kuralın dışında kalır?
Kredi kartı yıllık üyelik ücreti, ek kart, SMS bildirimi ya da hesaba bağlı isteğe bağlı sigorta gibi ayrı bir hizmet karşılığında ve tüketicinin onayıyla sunulan ürünler bu yasağın dışındadır; bunlar için banka ücret alabilir. Onay vermediğin bir ürün için ücret kesildiyse bu da, yanlış giden bir havalede olduğu gibi, bankadan geri istenebilecek bir tutardır.