Fotoğrafımı izinsiz paylaşmak suç mu?
Fotoğraf özel hayatına ait bir anı gösteriyorsa izinsiz yaymak suçtur; özel hayatla ilgisi olmayan bir fotoğrafta ise çoğu zaman suç değil, kişilik hakkının ihlalidir. Kişilerin özel hayatına ilişkin görüntü ya da sesleri ifşa etmenin cezası iki yıldan beş yıla kadar hapistir (Türk Ceza Kanunu md. 134). Suç olmasa bile görüntün kişiliğinin bir parçasıdır; hukuka aykırı saldırıya karşı hâkimden koruma isteyebilirsin (Türk Medeni Kanunu md. 24).
| Durum | Hukuki niteliği |
|---|---|
| Evinde, tatilde ya da ilişkine dair özel bir fotoğraf yayıldı | Suç (TCK md. 134) ve kişilik hakkı ihlali |
| Bir işletme fotoğrafını reklamında ya da sayfasında kullandı | Kişilik hakkı ihlali, KVKK ve resim hakkı ihlali |
| Biri fotoğrafınla sahte profil açtı | Kişilik hakkı ihlali; dolandırıcılıkta kullanılırsa ayrıca suç |
| Kalabalık bir etkinlik fotoğrafında arka planda görünüyorsun | Çoğunlukla sorun olmaz; tanınıyorsan ve ticari kullanım varsa ihlal tartışılır |
| Arkadaşın grup fotoğrafını kendi hesabında paylaştı | Hukuka aykırı olabilir ama önce kaldırmasını istemek en hızlı yoldur |
İlk ne yapmalısın? Kanıt nasıl toplanır?
İçerik silinmeden önce ekran görüntüsünü, paylaşımın tam adresini (bağlantısını) ve tarihini kaydet; sonra paylaşandan kaldırmasını iste. Sonraki her başvuru bu kanıta dayanır.
- Ekran görüntüsü: Paylaşımı, paylaşan hesabın adını, tarihini ve yorumları içerecek biçimde çek.
- Bağlantıyı kopyala: Erişim engeli kararları paylaşımın tam adresine (URL) göre verilir; yalnızca ekran görüntüsü yetmeyebilir.
- Paylaşandan iste: Kısa ve yazılı bir mesajla fotoğrafın kaldırılmasını iste. Çoğu paylaşım bu adımda biter.
- Platforma bildir: Büyük sosyal ağların "gizlilik ihlali" ya da "izinsiz görüntü" bildirim formları vardır; kendi fotoğrafın olduğunu belirterek bildir.
- Hesabını koru: Fotoğraf hesabından çalındıysa şifreni değiştir ve iki adımlı doğrulamayı aç; hesap ele geçirildiyse WhatsApp hesabım çalındı rehberindeki adımlar diğer uygulamalar için de geçerlidir.
Paylaşım kaldırılmazsa nasıl kaldırtılır? Sulh ceza başvurusu
Paylaşım kişilik hakkını ihlal ediyorsa içerik sağlayıcıya ya da ona ulaşamazsan yer sağlayıcıya uyarıda bulunabilir ya da doğrudan sulh ceza hâkimliğine başvurarak içeriğin kaldırılmasını ve erişimin engellenmesini isteyebilirsin; hâkim bu talebi en geç 24 saat içinde duruşma yapmadan karara bağlar (5651 sayılı Kanun md. 9).
- Dilekçede ne olmalı: Paylaşımın tam adresi, fotoğrafın sana ait olduğu ve hakkının nasıl ihlal edildiği. Başvuru için avukat zorunlu değildir.
- Kapsam: Erişim engeli kural olarak yalnızca ihlalin yapıldığı paylaşıma (URL) verilir, tüm hesaba ya da siteye değil.
- Özel hayat için acil yol: İçerik özel hayatının gizliliğini ihlal ediyorsa kanun ayrıca idareye doğrudan başvurup acil erişim engeli isteme yolu tanır (md. 9/A). Bu başvurunun yapılacağı kurum 2026'daki kanun değişikliğiyle güncellendiğinden güncel başvuru kanalını resmî kaynaktan kontrol et.
Bir işletme fotoğrafımı reklamda kullandı, ne yapabilirim?
Bir işletme yüzünün göründüğü fotoğrafı iznin olmadan reklamda ya da tanıtımda kullanamaz; kaldırılmasını, tazminat ve hatta bu kullanımdan elde ettiği kazancın sana verilmesini isteyebilirsin. Kişinin resmi, izni olmadan teşhir edilemez ya da başka bir yolla umuma sunulamaz (Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu md. 86). Saldırı sonucu elde edilen kazancın verilmesini isteme hakkı Medeni Kanun'da ayrıca saklı tutulmuştur (TMK md. 25).
- KVKK başvurusu: İşletme bir veri sorumlusudur. Fotoğrafının hangi amaçla kullanıldığını sorup silinmesini yazılı olarak iste; işletme en geç 30 gün içinde cevap vermelidir (6698 sayılı Kanun md. 11 ve 13).
- Kurula şikâyet: Cevap gelmez ya da reddedilirse Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet edebilirsin (md. 14). Süreleri ve adımları kişisel verilerim sızdırıldı rehberinde anlattık.
- Hukuk davası: Kullanımın durdurulması, maddi ve manevi tazminat ya da kazancın verilmesi için hukuk mahkemesine başvurulabilir (TMK md. 25).
Çekim sırasında "fotoğrafların tanıtımda kullanılabilir" gibi bir form imzaladıysan iznin kapsamı o formda yazana göre belirlenir; formu sakla.
Savcılığa şikâyet etmeli miyim? Süre ne kadar?
Fotoğraf özel hayatına aitse savcılığa şikâyet edebilirsin; bu suç şikâyete bağlıdır ve şikâyet süresi, fiili ve faili öğrendiğin günden itibaren altı aydır (TCK md. 73 ve md. 139). Süre geçerse şikâyet hakkın düşer; kaldırma ve tazminat yolları ise açık kalır.
- Nereye: Cumhuriyet başsavcılığına dilekçeyle, e-Devlet üzerinden ya da en yakın kolluğa başvurabilirsin.
- Kanıt: Ekran görüntüleri, bağlantılar ve paylaşanla yazışmaların şikâyet dilekçesine eklenir.
- Şantaj varsa: Fotoğrafı yaymakla tehdit edip para isteyen biri varsa ödeme yapma; yazışmaları silmeden hemen kolluğa başvur.
- Gizli kamera ya da ses: Görüntü gizlice çekildiyse durum ağırlaşır. Kapına ya da evine bakan kameralar için komşunun kamerası, gizli konuşma kayıtları için gizli ses kaydı rehberine bak.
Ne kadar tazminat alınır? Manevi tazminat ve zamanaşımı
Kişilik hakkı zedelenen kişi manevi tazminat isteyebilir; tutarı kanunda yazmaz, mahkeme ihlalin ağırlığına göre belirler (Türk Borçlar Kanunu md. 58). Ticari kullanımda buna maddi tazminat ya da işletmenin elde ettiği kazanç eklenebilir.
| Etken | Tazminatı artırır | Tazminatı azaltır |
|---|---|---|
| İçerik | Özel, mahrem ya da küçük düşürücü | Sıradan, gündelik bir kare |
| Yayılma | Binlerce kişiye ulaştı, paylaşıldı | Az kişi gördü, hemen silindi |
| Amaç | Reklam ya da kazanç sağlamak | Kişisel, ticari olmayan paylaşım |
| Paylaşanın tavrı | Uyarıya rağmen kaldırmadı | İlk uyarıda kaldırdı, özür diledi |
Tazminat istemi, zararı ve sorumluyu öğrendiğin tarihten itibaren iki yıl, her hâlde paylaşımdan itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar (TBK md. 72). Dava masraflarının ve avukat ücretinin bütçeye etkisini avukat ücreti rehberinde anlattık.