BütçoNominal faiz nedir?
Nominal faiz, bankanın kredi için ilan ettiği aylık (ya da yıllık) faiz oranıdır ve genellikle en görünür rakamdır. Ancak bu oran tek başına, birden fazla ay boyunca faizin faize eklenmesini (bileşik etki) ya da kredinin üzerine binen vergi ve masrafları göstermez.
Efektif (yıllık maliyet) faiz nedir?
Efektif faiz oranı, nominal aylık faizin bir yıl boyunca bileşik olarak işlemesinin sonucunu ve krediye eklenen vergileri (KKDF, BSMV gibi) ve varsa dosya masrafı gibi ek ücretleri de içeren orandır. Bu yüzden efektif oran, nominal orandan her zaman yüksektir.
Bileşik etki nasıl işler?
yıllık efektif oran ≈ (1 + aylık nominal oran)^12 − 1
Örnek: aylık %3 nominal faizli bir kredide yalnızca bileşik etki (1,03)^12 − 1 ≈ %42,6 eder. Buna vergiler eklendiğinde efektif oran daha da yükselir. Sonuç, bankanın ilan ettiği "%3" rakamının göründüğünden çok daha yüksek bir yıllık maliyete karşılık gelmesidir.
Krediler nasıl karşılaştırılır?
İki farklı bankanın aynı vadeli kredisini karşılaştırırken nominal orana değil, sözleşme öncesi bilgi formunda yazan efektif yıllık maliyet oranına bak. Bankalar bu formu vermek zorundadır ve efektif oran tüm vergi ile masrafları içerir; en doğru karşılaştırma noktası budur.
Taksit tutarı yanıltıcı olabilir
Uzun vadeli bir kredinin aylık taksiti düşük görünebilir ama toplam ödenen tutar (anapara, faiz ve vergiler birlikte) vade uzadıkça büyür. Karar verirken yalnızca aylık taksite değil, kredinin toplam maliyetine ve efektif orana birlikte bakmak gerekir (taksit ve kredi borcunun bitiş tarihini hesaplamak).
Sık yapılan hata: yalnızca aylık faizi karşılaştırmak
İki kredi teklifi arasında yalnızca aylık nominal faizi karşılaştırmak, vergi ve masraf farkını gözden kaçırabilir. Aynı nominal orana sahip iki kredi, farklı masraflar yüzünden farklı efektif orana sahip olabilir. Kararı her zaman efektif yıllık maliyet üzerinden ver.