BütçoKedi ve köpeğe mikroçip zorunlu mu?
Evet. 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve Kedi, Köpek ve Gelinciklerin Kimliklendirilmesi ve Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik gereği sahipli kedi, köpek ve gelinciklerin mikroçiple kimliklendirilip Ev Hayvanı Kayıt Sistemine (PETVET) kaydedilmesi zorunludur. Kimliklendirmeyi sağlamak ve doğum, ölüm, kayıp ve sahip değişikliğini bildirmek hayvan sahibinin yükümlülüğüdür.
Mikroçip, içinde 15 haneli bir numara bulunan pirinç tanesi büyüklüğünde bir çiptir. Enjektörle deri altına, genellikle iki kürek kemiği arasına ya da boynun sol tarafına uygulanır. GPS değildir; hayvanın yerini göstermez, yalnızca okutulduğunda PETVET'teki kayda ve sahibine ulaştırır.
Son tarih geçti mi? 2026'da durum ne?
Evet, her yaştaki sahipli kedi ve köpek için son tarih 31 Aralık 2025'ti. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın açıklamasına göre 1 Ocak 2026'dan itibaren:
| Hayvanın durumu | 2026'da ne olur? |
|---|---|
| 6 aylıktan küçük yavru | Normal şekilde kimliklendirilir ve kaydedilir. |
| 6 aylıktan büyük ve kaydı yok | Kayıt yine yapılır ama idari para cezası uygulanarak. |
| Daha önce kaydedilmiş | Yapılacak bir şey yok; yalnızca adres ve telefon bilgisinin güncel olduğunu kontrol et. |
Hâlâ kaydı olmayan yetişkin bir hayvanın varsa beklemek cezayı ortadan kaldırmaz; kayıtsız geçen süre, kaybolma ve seyahat gibi durumlarda yeni sorunlar çıkarır. Cezanın tutarı kanunda hayvan başına belirlenir ve her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir; 2026'daki tutarı il ya da ilçe tarım ve orman müdürlüğünden öğrenebilirsin.
Mikroçip nereye ve nasıl taktırılır?
Kimliklendirme için il ya da ilçe tarım ve orman müdürlüğüne ya da Bakanlığın yetkilendirdiği veteriner hekim muayenehanelerine başvurursun. İşlem birkaç dakika sürer:
- Kimliğini ve hayvanını götür; varsa aşı karnesini de yanına al.
- Veteriner hekim mikroçipi uygular ve numarayı okuyucuyla kontrol eder.
- Hayvanın ve senin bilgilerin PETVET'e kaydedilir; hayvana pasaport düzenlenir.
- Pasaportu sakla. Aşılar ve sahiplik bilgisi bu belgeye ve sisteme işlenir.
Ücret, işlemi yapan yere göre değişir: müdürlükte ve özel veteriner hekimde mikroçip, pasaport ve muayene için istenen tutar farklı olabilir. Gitmeden önce toplam ücreti sor. İlk yılın tüm masraflarını kedi ve köpek bakım masrafı rehberinde hesapladık.
Sahiplenirken ya da hayvanı devrederken ne yapmalısın?
Bir kedi ya da köpeği sahiplendiğinde PETVET'teki sahip bilgisinin senin adına geçirilmesi gerekir; yoksa hayvan kâğıt üzerinde eski sahibine ait görünür. Yönetmeliğe göre sahip değişikliğinde yeni sahip, ev hayvanı sahip değişikliği belgesiyle 60 gün içinde il ya da ilçe müdürlüğüne başvurur.
- Sahiplenirken mikroçip numarasını ve pasaportu iste; numarayı veterinerde okutup kayıtla eşleştiğini kontrol et.
- Barınaktan ya da dernekten sahipleniyorsan kayıt işlemini birlikte yapmayı iste.
Hayvanın kaybolursa ya da ölürse ne yapmalısın?
Yönetmeliğe göre kayıtlı bir ev hayvanının kaybolması 7 gün, ölümü 30 gün içinde il ya da ilçe müdürlüğüne bildirilir. Kaybolma bildirimi aynı zamanda hayvanının bulunma ihtimalini artırır: bulunan bir hayvan veteriner hekimde ya da barınakta okutulduğunda kayıttaki telefonla sana ulaşılır.
Bu yüzden en sık yapılan hata, taşınma ya da numara değişikliğinden sonra iletişim bilgisini güncellememektir. Mikroçip ancak kayıttaki bilgiler doğruysa işe yarar.
Yurt dışına götürürken mikroçip yeterli mi?
Hayır. Mikroçip ilk adımdır; Avrupa Birliği ülkelerine Türkiye'den gidecek kedi ve köpeklerde ayrıca kuduz aşısı ve kuduz antikor (titrasyon) testi istenir. AB kurallarına göre:
- Önce mikroçip takılır, sonra kuduz aşısı yapılır (sıra önemlidir).
- Aşıdan en az 30 gün sonra yetkili veteriner hekimin aldığı kan örneği, AB'nin onayladığı bir laboratuvarda test edilir.
- Test başarılıysa kanın alındığı tarihten itibaren 3 ay beklenir; bu süre dolmadan AB'ye giriş yapılamaz.
Yani yaz tatiline köpeğinle gitmeyi planlıyorsan hazırlığa en az 4-5 ay önce başlaman gerekir. Seyahatin genel bütçesi için yurt dışı tatil bütçesi rehberine bakabilirsin.